تبلیغات
فرهنگ تلاوت تحلیل آمار سایت و وبلاگ

فرهنگ تلاوت
قرآن به زندگی آرامش میبخشد
قالب وبلاگ
نظر سنجی
كدام قاری قاری مورد علاقه شما است











طراح قالب


امکانات وب

تفاوت بین قرائت و تلاوت قرآن كریم

قرائت از ریشه «قَرَءَ» به معنی جمع كردن و به هم پیوستن می باشد و مقصود از آن در سخن ، جمع و پیوستن حروف و كلمات می باشد كه با به هم پیوستن حروف ، كلمات با معنی و با پیوستن كلمات و حروف با هم ، جملات مفید ساخته می شود . به همین جهت ، هر جمع و پیوندی را قرائت نمی گویند و همچنین تلفظ حرفی واحد را قرائت نمی گویند .

اما تلاوت از ریشه « تَلی یَتْلُو» به معنی در پی آمدن و دنبال كردن است به نحوی كه مابین تابع و متبوع چیزی جز تبعیت نباشد . حال اگر متابعت ، امری مادی و یا پیروی در حكم باشد مصدرش « تُلُوّ و تِلْو » خواهد بود و اگر متابعت به واسطه قرائت یا تدبر در معنی باشد مصدرش « تِلاوَه» می باشد .

لذا هر تلاوتی ، قرائت می باشد اما هر قرائتی لزوماً تلاوت محسوب نمی شود و اساساً تلاوت در مواردی به كار می رود كه مطالب قرائت شده وجوب پیروی را در پی آورد .


[ یکشنبه 15 دی 1392 ] [ 04:08 ب.ظ ] [ سید محمد مهدی حسینی ]

 اقسام قرائت بر اساس سرعت در قرائت  

در زمینه روش های قرائت قرآن و تقسیمات آن نظرهای مختلفی ابراز شده است . این دسته بندی ها ، این پرسش را در ذهن قاریان بوجود می آورد كه آیا خواندن قرآن دارای روش های خاصی است ؟ اگر چنین است ، مبانی تقسیم این روش ها از كجا گرفته شده است ؟

در پاسخ به این سوال باید گفت كه آنچه پایه و اساس قرآنی داشته و مسلمانان به آن تشویق شده اند ، خواندن قرآن بصورت «ترتیل» است . همانطور كه خداوند متعال در قرآن فرموده اند « وَرَتِّلِ الْقُرآنَ تَرتیلاً» [1] . بنابراین برای تلاوت صحیح قرآن یك روش بیشتر موجود نیست و آن «ترتیل» است . حضرت علی (ع) در تعریف و توضیح واژه ترتیل فرموده اند : «ترتیل عبارت است از اداء صحیح حروف و حفظ و رعایت موارد وقف» [2] . در نتیجه واژه «ترتیل» را اینگونه می توان معنی كرد كه « خواندن قرآن به صورت شمرده و با تأنی همراه با تدبر در معانی آیات » .

این روش بر اساس هدف قاری از تلاوت قرآن ، صورت های متفاوتی به خود می گیرد كه عبارت است از : تحقیق ، تدویر و تحدیر .

1ـ تحقیق :

تحقیق در لغت به معنای مبالغه در انجام چیزی بدون كمی و زیادی و رسیدن به حقیقت شیء آمده است . در قرائت قرآن ، تحقیق عبارت است از خواندن قرآن با حداكثر آرامش و تأنی ، همراه با اشباع مدها ، تحقیق همزه ها ، اتمام حركات ، تحقیق مخارج حروف و ... كه همه اینها در سایه قرائت آیات با حداقل سرعت میسر است . قرائت تحقیق ، طریق ورش از نافع ، عاصم و حمزه بوده و روشی است كه از آن جهت تعلیم قرائت به شاگردان و همچنین تمرین و ریاضت زبان برای فراگیری و اداء كامل قواعد تجویدی استفاده می شود .تلاوت به صورت تحقیق به سه گونه اجرا می شود :

1ـ1 تحقیق مجلسی :

در این روش قاری در مجلس با حضور تعدادی مستمع شروع به تلاوت قرآن می كند و اینگونه تلاوت ها با تشویق حضار در مجلس همراه است به طوریكه در اغلب تلاوت های مجلسی صدای تشویق مستمعین به گوش می رسد .

1ـ2 تحقیق استودیویی(درسی ، ساده) :

در این گونه تلاوت ها قاری به تنهایی در استودیو (فضای بسته) شروع به تلاوت قرآن می كند ، بنابراین اینگونه تلاوت ها بدون تشویق و صدای مستمع می باشد . تلاوت تحقیق استودیویی در زمان های متفاوت از 3 تا 60 دقیقه اجرا می شود و اغلب این تلاوت ها جنبه آموزشی نیز دارد ، زیرا كلیه ضوابط یك قرائت استاندارد با حضور كارشناسان برجسته قرآنی در آن لازم الاجراست . اكثر تلاوت های تحقیق درسی در دو زمان 15 یا 30 دقیقه اجرا می شود .

1ـ3 تحقیق ترتیبی مجلسی :

در اینگونه تلاوت ها قاریان قرآن به ترتیب از اول تا آخر قرآن در زمان و آیات مشخص (از قبل تعیین شده) در مجلس با حضور مردم در ساعتی معین شروع به تلاوت می كنند و الزاماً می بایست قطعه تعیین شده كامل و بدون كم و كاست اجرا شود . این نوع تلاوت ها سال هاست قبل از اذان صبح در كشور مصر توسط قاریان برجسته مصر هر روز اجرا می شود .

2ـ تحدیر (حدر) :

به معنای سرعت گرفتن و از سراشیبی به ژایین آمدن می باشد كه مستلزم ازدیاد سرعت است . در اصطلاح قرائت ، عبارت است از خواندن قرآن با سرعت زیاد همراه با رعایت احكام تجوید . بدیهی است كه در این حال ، احكام تجویدی با دقت و ظرافت روش پیشین رعایت نخواهد شد ، اما به هرحال نباید قواعد قرائت دچار اخلال فاحش گردد . رعایت موارد ذیل در قرائت تحدیر ضروری است :

ـ رعایت دقیق مخارج حروف و آوردن صفات آنها .

ـ اظهار تشدید ها و آوردن كامل غنه ها .

ـ به كار بستن قواعد مربوط به اظهار ، ادغام ، ابدال و اخفاء .

ـ رعایت قواعد تفخیم و ترقیق حروف .

ـ مد دادن مواردی كه مد آنها تعیین شده است . مثلاً مد لازم را باید به طول خواند ، زیرا چنین تعیین شده است .

ـ مراقبت از كشش صدای حرف مدی و جلوگیری از افراط در اختلاس صداها .

این قرائت بیشتر برای ختم قرآن و نمازهای مستحبی استفاده می شود . كسانی كه مایل به زیاد خواندن قرآن و كسب فضیلت بیشتری هستند این روش را انتخاب می كنند . از این رو این روش برای قاریان متوسط و ضعیف مناسب نمی باشد .این روش با روش تحقیق سه تفاوت اساسی دارد :

الف) روش تحدیر برای سریع خواندن قرآن مناسب است ، در حالی كه روش تحقیق ، خواندن قرآن همراه با طمأنینه و آرامش است .

ب) هدف از قرائت تحدیر به دست آوردن حسنات و ثواب بیشتر با خواندن آیات بیشتر است ، اما هدف از قرائت تحقیق تعلیم و آموزش است .

ج) در روش تحدیر باید مراقب اجرای قواعد تجویدی بود و آنها را به طور ناقص به جا نیاورد ، ولی در قرائت تحقیق قاری قرآن در به كار بستن قواعد نباید افراط كند .

3ـ تدویر :

تدویر در لغت به معنی « گرد و مدور گردانیدن چیزی» آمده است . و حالتی است بین تحقیق و تحدیر . به بیان دیگر نوعی قرائت است نه به سرعت تحدیر و نه به كندی تحقیق . این روش ، اختیار اهل اداء و قرائت است و در میان مردم به روش ترتیل مشهور شده است . شاید علت اینكه این روش به ترتیل مشهور شده در حالیكه خود یكی از مراتب قرائت است این باشد كه تدویر بهترین نوع ترتیل است . زیرا هم نسبت به روش تحقیق آیات بیشتری خوانده می شود و هم تجوید حروف و حفظ وقوف در حد خود رعایت می شود و هم فرصت تدبر در معانی وجود دارد .



[1] سوره مزمل ، آیه 4

[2] بحار الانوار ، جلد 84 ، صفحه 188





طبقه بندی: آموزش،
[ شنبه 14 دی 1392 ] [ 04:07 ب.ظ ] [ سید محمد مهدی حسینی ]

یکی از تقسیمات مختلفی که در زمینه قرائت وجود دارد ، برحسب چگونگی کاربرد مقام ها و الحان می باشد . که به چهار دسته اصلی تقسیم می شوند :

1ـ مبسوط خوانی :

مبسوط خوانی مقامات به معنای باز و گسترده خوانی و توسعه در اجزای یک مقام در حین تلاوت می باشد و به آن قرائتی گفته می شود که قاری در طول تلاوت خود فقط از یک مقام استفاده نماید و به مقام دیگری منتقل نشود . یعنی اینکه از آغاز تا پایان تلاوت مثلاً در مقام صبا تلاوت نماید و از ایم مقام خارج نشود این ای« قرائت بیشتر در ترتیل خوانی قرآن مشاهده می گردد .

2ـ قرائت ترکیزی :

هنگامی است که قاری در تلاوت خود یک مقام را محور قرار دهد و از مقام های دیگر حول این مقام استفاده کند . مثلاً مقام رست را محور قرار می دهد و بعد از قرائت هر مقام مجدداً به مقام رست باز می گردد . قرائت استاد طبلاوی بیشتر ترکیزی می باشد .معمولاض قاریانی که قرائتشان ترکیزی است بر روی دو مقام ترکیز می کنند ، یکی مقام رست و دیگری مقام نهاوند که این مقام ها به لحاظ گستردگی که دارند استفاده می شوند .

3ـ قرائت متنوع :

در این قرائت اولاً از بیش از یک مقام استفاده می شود و ثانیاً یک مقام محور قرار گرفته و هر مقام جایگاه خود را دارد و ثالثاً هر مقام به طور محض پیاده شده و با مقام دیگری ترکیب نمی شود . به طور مثال قاری با مقام بیات آغاز کرده و سپس به مقام صبا و سپس حجاز و بعد سه گاه و نهاوند می رود . یعنی در قرائت بیش از یک مقام به کار رفته و هر مقام جایگاه خود را دارد .

4ـ قرائت ترکیبی :

در این حالت از مقام های مختلفی استفاده می شود اما به جای اینکه این مقام ها را بصورت خالص اجرا کنیم کارهای ترکیبی انجام داده می شود . این قرائت از سایر قرائت ها سخت تر بوده و گستردگی بیشتری دارد  که این قرائت به سه قسم می باشد :

الف) قرائت ترکیبی متماثل : در قرائتی که ترکیب ها از اجزای مختلف یک مقام تشکیل شده باشد . یعنی مقام صبا خوانده می شود و قرار و جواب این مقام در یک نفس خوانده می شود .

ب) قرائت ترکیبی متجانس :

زمانی است که از اجزای مختلف دو مقام نزدیک به هم استفاده کنیم . در مقام ها و الحان وقتی دو مقام می خواهند پشت سر هم خوانده شود دو حالت دارد . حالت اول اینکه این دو مقام طوری همجنس هستند که شما به سادگی می توانید یک مقام را دنبال مقام دیگر بدون رابط و مبدل بخوانید . مثلاً بعد از صبا می توان حجاز خواند و در این حالت ناهمگونی وجود ندارد . یا رست و دستگاه فرعی چهارگاه . حالت دوم اینکه زمانی که دو مقام طوری هستند که آنچنان از یک جنس نیستند که بتوانیم به سادگی پشت سر هم بخوانیم بلکه در این حالت باید از مبدل یا رابط استفاده کنیک . مثلاً مقام سه گاه را نمی توانیم با مقام صبا پشت سر هم خواند . در این حالت از مبدلی که استفاده می کنیم طوری احساس ناهمگونی به مستمع دست ندهد . مثلاً در صبا و سه گاه با استفاده از نغمه رمل می توان این کار را انجام دهد .

ج)قرائت ترکیبی متباعد:

زمانی که اجزای مختلف دو نغمه یا دو مقام غیر همجنس با هم ترکیب می شوند .

منبع : نرم افزار المائده 2




طبقه بندی: آموزش،
[ شنبه 14 دی 1392 ] [ 04:05 ب.ظ ] [ سید محمد مهدی حسینی ]
[ شنبه 14 دی 1392 ] [ 03:27 ب.ظ ] [ سید محمد مهدی حسینی ]
[ شنبه 14 دی 1392 ] [ 03:27 ب.ظ ] [ سید محمد مهدی حسینی ]
.: Weblog Themes By RoozGozar.com :.

تعداد کل صفحات : 52 :: 1 2 3 4 5 6 7 ...

درباره وبلاگ


با عرض سلام خدمت شما.
هدف از ثبت این وبلاگ ترویج فرهنگ قرآنی و مذهبی است.مطالب این وبلاگ بیشتر درمورد تلاوت قرآن میباشد که مطمئنا یکی از رها های ترویج قرآن و مفاهیم آن تلاوت است.متاسفانه امروزه نوجوانان و جوانان ما کمتر به دنبال فرآن هستند و خواندن آن برای آنها یک چیز غریب است.امیدواریم که آنها متوجه اشتباه خود بشوند و با قرآن مانوس شوند تا مورد رحمت حق قرار گیرند.

آمار سایت
بازدیدهای امروز : نفر
بازدیدهای دیروز : نفر
كل بازدیدها : نفر
بازدید این ماه : نفر
بازدید ماه قبل : نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :